Artykuły

Miłość rodzicielska i dziecięca zazdrość

Uczucie zazdrości, zazwyczaj uważane za negatywne, występuje u każdego człowieka. Jednak szczególnie trudno sobie z nim poradzić rodzicom, kiedy zaobserwują je u swojego dziecka. Dorosły najczęściej potrafi rozpoznać, jakie trudne zachowania są wynikiem dziecięcej zazdrości, ale nie zawsze wie, jak im zaradzić.

 


Dziecięca zazdrość
Zazdrość w życiu dziecka pojawia się najczęściej po raz pierwszy, gdy na świat przychodzi młodsze rodzeństwo. Szczególnie widoczne staje się to wówczas, gdy różnica wieku między dziećmi jest duża (większa niż 4 lata). Wtedy nasze pierworodne, na którym do tej pory skupiała się cała uwaga dorosłych, zaczyna odczuwać frustrację związaną z koniecznością dzielenia się rodzicami i innymi bliskimi z nowym członkiem rodziny. Niemowlę zawsze bardzo absorbuje dorosłych, a to sprawia, że starsze dziecko czuje się odrzucone, niechciane i niepotrzebne. Zaczyna walczyć o „swoje terytorium” i swoje dotychczasowe prawo do skupiania uwagi dorosłych na sobie.


Każdy człowiek przychodzi na świat z pewnymi predyspozycjami i różnymi cechami charakteru, dlatego też dziecięca zazdrość o młodsze rodzeństwo może się objawiać na wiele sposobów. Niektóre dzieci staną się wycofane, zamknięte w sobie, małomówne, może się u nich pojawić moczenie nocne i nadmierna płaczliwość. Inne natomiast zaczną być wyraźnie agresywne – będą głośno krzyczeć, gdy niemowlak śpi, specjalnie rozrzucać zabawki, a nawet rzucać nimi w karmiącą piersią mamę i swoje młodsze rodzeństwo. Zdarza się również, że maluchy zaczynają werbalizować swoją zazdrość. Mówią, że nie lubią, nie kochają, a nawet nienawidzą swojego młodszego brata czy siostry. Stwierdzają, że nie jest im potrzebne rodzeństwo, i że teraz cały świat kręci się wokół dzidziusia, a ich już nikt nie dostrzega. Czują się odrzucone, rozgoryczone i zrozpaczone.


Szczególnie skomplikowana sytuacja występuje w rodzinach, gdzie starsze dziecko jest dziewczynką, a jako drugi rodzi się wyczekiwany przez wszystkich chłopiec. Wyrażany przez rodzinę entuzjazm, a szczególnie przez mamę i tatę, może być dla dziewczynki przyczyną powstania głębokiego urazu.


W chwili, gdy na świat przychodzi drugie lub kolejne dziecko, niezwykle ważna staje się postawa taty. To właśnie na barki ojca spada ważny obowiązek opieki nad starszymi dziećmi, kiedy mama karmi i pielęgnuje noworodka. Warto dołożyć wszelkich starań, aby u starszego rodzeństwa nie pojawiły się negatywne uczucia w stosunku do malucha. Tylko wtedy jest szansa na to, że stosunki między dziećmi będą przyjazne w przyszłości.


O co jeszcze dzieci bywają zazdrosne?
Dziecięca zazdrość pojawia się również w kontaktach rówieśniczych i to już w wieku przedszkolnym. Obiekty zazdrości w grupie koleżeńskiej zmieniają się wraz z wiekiem dzieci. Najczęściej jednak są to przedmioty. Dla przedszkolaka obiektem zazdrości może być zabawka – postać z popularnej bajki, samochodzik, który jest własnością kolegi lub ładniejsza czy bardziej kolorowa spódniczka koleżanki. W chwili, gdy dziecko idzie do szkoły, obiektem zazdrości może stać się lepszy rower, modniejsze ubrania, uzyskiwane w szkole oceny czy też przyjaźń konkretnej koleżanki czy kolegi.
 


Jak postępować z dzieckiem, które doświadcza zazdrości?
Dziecko doświadczające zazdrości, czy to o osoby czy o przedmioty, zazwyczaj odczuwa brak rodzicielskiej miłości i wsparcia w trudnych sytuacjach. Żyjemy w czasach ogromnego przyspieszenia tempa życia. Zapracowanym rodzicom o wiele łatwiej przychodzi wyrażanie uczuć do dziecka poprzez zakup droższej zabawki, lepszej gry komputerowej lub najnowszego smartfona, niż poprzez wspólną zabawę, czytanie czy zwykłą rozmowę. Ciężko im znaleźć czas i poświęcić uwagę tak, żeby dziecko mogło podzielić się z nimi nurtującymi je zmartwieniami i pragnieniami.


Obdarowywanie dzieci nie jest niczym złym, jeśli tylko jest jedną z wielu form wyrażania miłość i zainteresowania wobec dziecka. Dobrze jest przypomnieć sobie czasy, kiedy dorośli zakochali się w sobie. Wówczas byli w stanie rzucić wszystko, aby tylko swojej ukochanej/ukochanemu poświęcić jak najwięcej czasu, bliskości i obecności. Dlaczego zatem tak trudno rodzicom w podobny sposób wyrażać miłości do własnych dzieci? Warto się nad tym zastanowić, gdyż same słowa zapewniające o bezgranicznej miłości skierowane do dziecka nie wystarczą. Zupełnie inaczej dzieci przeżywają zazdrość, gdy za słowami rodziców idą czyny. Rodzicielska miłość i nierozłącznie z nią związane poczucie bezpieczeństwa, dają dziecku siłę do pokonywania trudności. To właśnie rodzicielskie wsparcie neutralizuje u dziecka ból odrzucenia i zdrady, gdy ulubiona koleżanka wybiera do wspólnej zabawy kogoś innego. Im więcej czasu i uwagi poświęcamy swoim dzieciom, tym większa szansa na to, że dziecko, które zmaga się z uczuciem zazdrości, któregoś dnia powie: Może nie mam wszystkich tych rzeczy, których pragnę, ale za to moi rodzice mnie kochają.

 


Rady dla rodziców:

  • W spokojnej rozmowie zachęcaj swoje dziecko do głośnego nazywania przeżywanych uczuć
  • Zachęcaj swoje starsze dziecko do pomocy przy młodszym rodzeństwie
  • Pamiętaj, aby każdą pomoc zauważyć i pochwalić
  • Powiedz dziecku, że bez jego pomocy przy maleństwie byłoby Ci bardzo trudno (daj mu odczuć, jak bardzo jest dla Ciebie ważna jego obecność)
  • Tatusiu, znajdź czas dla starszego dziecka w chwili, gdy mama zajmuje się maleństwem
  • Powstrzymaj się od ingerowania w każdą rozgrywkę towarzyską swojego dziecka
  • Zadbaj o to, aby prezenty, które dajesz dziecku, nie były jedyną formą wyrażania uczuć
  • Znajdź czas na rozmowę z dzieckiem i uważne wysłuchanie tego, co ma do powiedzenia


Małgorzata Anna Gruszka
Psycholog


Konkurs DZIECIĘCA ZAZDROŚĆ

Jak w Twojej rodzinie radzicie sobie z problemem zazdrości u dzieci? Koniecznie prześlijcie do nas swoje sposoby i pomysły. Te najciekawsze nagrodzimy książkami!

 

Zobacz też:

Artykuły – pozostałe:

  • Przyjaciel to skarb czyli jak dbać o nasze przyjaźnie

    O przyjaźń, tak jak o ogród, trzeba dbać. Warto zatem przypomnieć sobie, czym ona jest i na jakich zasadach się opiera...

    więcej
  • Nie bójmy się rozmawiać czyli zalety dobrej komunikacji

    Rozmowa to podstawowa forma kontaktu między ludźmi. Na przestrzeni dziejów posługiwano się różnymi metodami, by się dogadać ? używano gestów, mimiki twarzy czy wysokich i niskich dźwięków. Jednak od momentu pojawienia się konkretnych języków, człowiek zaczął pełniej wyrażać siebie, budować głębsze relacje i ustalać reguły rządzące społecznością, w której żył...

    więcej
  • Jak ośmielić dziecko i dodać mu pewności siebie

    Każde dziecko rodzi się z zestawem pewnych cech, zaś w trakcie dorastania uczy się nowych zachowań i rozwija poszczególne umiejętności. Nieśmiałość, choć często dziedziczona, ewoluuje i można nad nią częściowo zapanować.

    więcej
  • Nauka przez zabawę, czyli jak gry planszowe mogą wspomóc rozwój Twojego dziecka

    Warto byśmy skorzystali z bogatej oferty rynku gier planszowych, bowiem takie gry nie tylko staną się dla nas wspaniałą rozrywką, ale mogą wspomóc nasze dzieci w rozwijaniu poszczególnych umiejętności, ponieważ...

    więcej
  • 5 pomysłów na deszczowe dni!

    Wrzesień, październik i listopad to specyficzne miesiące, dla części z nas ponure i zimne, ale wcale tak być nie musi – bowiem ta pora roku kryje w sobie mnóstwo ciepłych kolorów i pozytywnych skojarzeń.

    więcej
  • Jak nauczyć dziecko opieki nad zwierzętami?

    Większość dzieci, prędzej czy później, marzy o posiadaniu własnego zwierzątka. Bez względu na to, czy chodzi o czworonoga, ptaka czy gryzonia, każde stworzenie wymaga odpowiedniej opieki, dlatego musimy być pewni, że nasze dziecko jest gotowe na taką odpowiedzialność...

    więcej
  • 5 najlepszych gier planszowych na koniec lata

    Kłopot pojawia się wtedy, kiedy pogoda krzyżuje nasze plany i musimy zostać w domu. W takim wypadku z pomocą przychodzą nam wszelkiego rodzaju gry planszowe, które nie tylko pomogą zorganizować czas naszym pociechom, ale sprawią przyjemność całej rodzinie.

    więcej
  • Jak przygotować dziecko do samodzielnego wyjazdu na kolonie lub obóz?

    Nadchodzi taki moment, kiedy rodzice postanawiają wysłać swoją pociechę na wakacje w większej grupie rówieśników oraz pod opieką innych dorosłych. Chcą, aby ich córki lub synowie usamodzielnili się, zawiązali nowe przyjaźnie, a przede wszystkim miło spędzili czas...

    więcej
  • Jakie książki spakować do wakacyjnego plecaka?

    Nadeszły wakacje. Każdy z nas chciałby odpocząć, ale też spędzić ten czas przyjemnie i w radosnym nastroju. Jedni pragną udać się w egzotyczne podróże, drudzy chcą popływać w jeziorze albo powspinać się na górskie szczyty, a jeszcze inni marzą o tym, by wyciągnąć się na zawieszonym między drzewami hamaku i oderwać myśli od obowiązków.

    więcej
  • Wiosenne wyprawy czyli o tym, jak zachowywać się w lesie

    Wreszcie nadeszły ciepłe dni i słońce co rusz zachęca nas do dłuższych rodzinnych spacerów. W tym czasie odwiedzamy nie tylko miejskie parki czy ogrody, ale chętnie wyjeżdżamy również poza miasto, do okolicznych lasów. W przypadku takich wycieczek musimy przestrzegać pewnych określonych zasad, które sprawiają, że zarówno my, jak i różne zwierzęta, czujemy się miło i bezpiecznie.

    więcej
1 2 3 4 5 6 7 8 9 ... 12 następna »
© CzasDzieci.pl 2022